Trò chơi đánh mẳng của người Mường huyện Thạch Thành vẫn được lưu giữ.
Xã Thành Mỹ là địa phương điển hình trong việc giữ gìn những nét văn hóa truyền thống của huyện Thạch Thành. Toàn xã có hơn 1.300 hộ, với gần 5.400 nhân khẩu sinh sống ở 9 thôn, chủ yếu là người Mường. Mặc dù đời sống còn nhiều khó khăn nhưng không vì thế những nét văn hóa truyền thống của người Mường nơi đây bị mai một. Người Mường ở Thành Mỹ có một kho tàng văn hóa vật thể, phi vật thể phong phú và đa dạng. Có lẽ tài sản “vô giá” của người Mường ở Thành Mỹ chính là lễ hội Mường Đòn. Ngoài những giá trị tâm linh, lễ hội Mường Đòn còn nhiều nét văn hóa đặc sắc như: Hát tuồng cổ, hát Mường, séc bùa, cồng chiêng, mo mường và các trò chơi đánh mảng, tung còn... Hàng năm vào dịp 18 tháng giêng, lễ hội Mường Đòn lại được cấp ủy đảng, chính quyền và nhân dân xã Thành Mỹ long trọng tổ chức. Song song với việc giữ gìn văn hóa truyền thống, xã Thành Mỹ còn quan tâm hoàn thiện các thiết chế văn hóa ở cơ sở. Hiện nay, xã có 5 thôn đạt chuẩn làng văn hóa và ở 9 thôn đều có sân chơi thể thao cho người dân. Thực hiện Chương trình XDNTM, bằng sức đóng góp của người dân, xã đã xây dựng được 7 nhà văn hóa thôn. Các phong trào văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao phát triển rộng khắp ở các thôn, góp phần động viên người dân trong lao động, sản xuất.
XDNTM không chỉ đổi thay bộ mặt nông thôn mà còn nâng cao đời sống tinh thần của nhân dân, đầu tư cơ sở vật chất mà là việc còn chú trọng xây dựng các tiêu chí về văn hóa xã hội, tạo môi trường văn hóa lành mạnh để gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Nhiệm vụ này được gắn với thực hiện Nghị quyết Trung ương 5 (khóa VIII) của Đảng về xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc. Nổi bật là các phong trào xây dựng làng văn hóa, toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa, thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang, từng bước xóa bỏ những tập tục lạc hậu. Đến nay, toàn huyện đã khai trương 234 làng văn hóa; trong đó có 88 làng được công nhận danh hiệu Làng văn hóa. Bên cạnh đó, huyện đã huy động các nguồn lực để xây dựng thiết chế văn hóa cơ sở như: Hệ thống đài truyền thanh xã, thị trấn, thư viện huyện, thư viện, phòng đọc sách cấp xã... Đồng thời, huyện cũng tăng cường công tác quản lý di tích, danh thắng trên địa bàn gắn với phát triển du lịch.
Xác định được vai trò quan trọng văn hóa trong đời sống của người dân khu vực nông thôn, nhiều xã ở huyện Thạch Thành đã và đang nỗ lực để hoàn thiện các thiết chế văn hóa, qua đó, góp phần vào công cuộc XDNTM tại địa phương.
Hòa Bình
