Đẩy mạnh thu hút kiều hối vào khoa học – công nghệ
UBND TPHCM vừa ban hành kế hoạch thúc đẩy các chương trình tài chính nhằm thu hút nguồn lực kiều hối đầu tư vào lĩnh vực khoa học - công nghệ (KH-CN). Đây được xem là giải pháp quan trọng để đa dạng hóa nguồn vốn, tăng cường năng lực cạnh tranh và hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng xanh và số.
Theo lộ trình, ngay trong năm 2026, TPHCM sẽ triển khai thí điểm các sản phẩm tài chính ưu đãi như chứng chỉ tiền gửi xanh và chứng chỉ tiền gửi công nghệ. Mục tiêu huy động tối thiểu 500 tỷ đồng từ kiều hối và các nguồn lực xã hội để đầu tư cho KH-CN.
Cùng với đó, thành phố sẽ thành lập Quỹ đầu tư vào KH-CN với quy mô ban đầu tối thiểu 50 tỷ đồng. Quỹ có sự tham gia của kiều bào, doanh nghiệp và đội ngũ chuyên gia khoa học - công nghệ, hướng tới hỗ trợ hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Một trong những trọng tâm của chương trình là hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn ưu đãi để đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và phát triển sản xuất xanh.
Dự kiến mỗi năm, TPHCM sẽ hỗ trợ ít nhất 100 doanh nghiệp trong lĩnh vực sản xuất, chế biến, chế tạo được tiếp cận tín dụng ưu đãi. Đây là nhóm ngành đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế, nhưng đang cần nguồn lực lớn để nâng cấp công nghệ và giảm phát thải.
Đến năm 2027, số lượng doanh nghiệp được hỗ trợ sẽ tăng gấp đôi. Trong đó, tối thiểu 30% dự án thuộc nhóm ứng dụng công nghệ xanh, tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải - phù hợp với xu hướng phát triển bền vững toàn cầu.
Giai đoạn 2026 - 2027, TPHCM sẽ từng bước mở rộng quy mô huy động kiều hối, hướng tới đạt tối thiểu 1.000 tỷ đồng. Nguồn vốn này sẽ được phân bổ vào các chương trình tín dụng xanh và tín dụng công nghệ, tạo nền tảng tài chính ổn định cho tăng trưởng dài hạn.
Song song đó, thành phố sẽ thiết lập cơ chế vận hành thường trực trong việc huy động, phân bổ và giám sát sử dụng nguồn vốn kiều hối trong lĩnh vực KH-CN. Đây là bước đi quan trọng nhằm đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và bền vững của dòng vốn.
Phát triển quỹ đầu tư KH-CN theo mô hình PPP
Định hướng đến năm 2030, TPHCM sẽ hình thành và vận hành ổn định hệ sinh thái tài chính cho khoa học – công nghệ, trong đó nguồn vốn kiều hối và xã hội hóa trở thành kênh huy động bền vững.
Đáng chú ý, Quỹ đầu tư phát triển KH-CN TPHCM sẽ được phát triển theo mô hình đối tác công – tư (PPP), với sự tham gia của kiều bào, doanh nghiệp tư nhân và các tổ chức quốc tế. Mô hình này kỳ vọng tạo ra nguồn lực lớn để đầu tư vào các dự án công nghệ trọng điểm, thúc đẩy chuyển đổi xanh và chuyển đổi số trong sản xuất.
TPHCM cũng đặt trọng tâm vào việc xây dựng các công cụ tài chính hiện đại nhằm khai thác hiệu quả nguồn kiều hối. Trong đó, việc thành lập quỹ đầu tư dành cho doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo được xem là giải pháp then chốt, giúp giải bài toán thiếu vốn cho nghiên cứu và phát triển (R&D).
Bên cạnh đó, thành phố triển khai chương trình tín dụng cho vay đối với doanh nghiệp sản xuất, chế biến, chế tạo, với hai sản phẩm chủ lực là chứng chỉ tiền gửi xanh và chứng chỉ tiền gửi công nghệ.
Đây là các công cụ huy động vốn dài hạn, an toàn và minh bạch, do các ngân hàng thương mại được chỉ định phát hành, hướng đến kiều bào, thân nhân kiều bào và các nhà đầu tư có trách nhiệm xã hội.
Tạo động lực tăng trưởng bền vững từ kiều hối
Với chiến lược bài bản và lộ trình rõ ràng, TPHCM kỳ vọng sẽ khai thác hiệu quả nguồn kiều hối – một trong những dòng vốn quan trọng của nền kinh tế – để thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển công nghệ và chuyển đổi xanh.
Việc kết nối nguồn lực kiều bào với hệ sinh thái khoa học – công nghệ không chỉ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, mà còn tạo động lực tăng trưởng bền vững cho thành phố trong giai đoạn tới.
