Đà Nẵng định hình tầm nhìn phát triển đến năm 2075: Hướng tới đô thị biển sinh thái, thông minh và giàu bản sắc di sản

Theo nội dung quy hoạch, phạm vi phát triển bao gồm toàn bộ địa giới hành chính thành phố, trong đó có đặc khu Hoàng Sa, cùng phần không gian biển thuộc phạm vi quản lý theo quy định pháp luật. Diện tích tự nhiên được xác định khoảng 11.870,34 km². Quy hoạch có thời hạn ngắn hạn đến năm 2040, dài hạn đến năm 2050 và tầm nhìn đến năm 2075.

Phát triển đô thị gắn với kinh tế xanh và chuyển đổi số

Đến năm 2050, Đà Nẵng hướng tới vị thế cực tăng trưởng quan trọng của cả nước, đồng thời phát triển thành trung tâm về du lịch, logistics, kinh tế biển, tài chính, thương mại tự do, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số. Giáo dục, đào tạo, y tế chất lượng cao, văn hóa và thể thao cũng là những lĩnh vực được chú trọng.

Mô hình phát triển được định hướng theo cấu trúc đa cực, đa trung tâm, kết hợp hài hòa giữa đô thị và nông thôn, giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường và gìn giữ tài nguyên. Hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội được quy hoạch theo hướng đồng bộ, hiện đại, tăng cường kết nối trong nước và quốc tế.

Tầm nhìn đến năm 2075, Đà Nẵng hướng tới trở thành thành phố biển sinh thái, thông minh, có khả năng kết nối toàn cầu và nằm trong nhóm đô thị giàu bản sắc hàng đầu châu Á, từng bước đáp ứng các tiêu chí của đô thị đặc biệt.

Bốn đô thị loại II với những vai trò phát triển riêng

Theo định hướng quy hoạch đến năm 2050, thành phố dự kiến có bốn đô thị loại II gồm Đà Nẵng, Tam Kỳ, Hội An và Điện Bàn.

Trong đó, đô thị Đà Nẵng giữ vai trò hạt nhân, tập trung phát triển các lĩnh vực tài chính, thương mại, du lịch và logistics. Tam Kỳ được định hướng trở thành trung tâm nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, kinh tế, văn hóa, y tế và giáo dục, đồng thời hỗ trợ phát triển khu vực phía Nam thành phố.

Hội An tiếp tục phát huy vai trò trung tâm du lịch, văn hóa và nghỉ dưỡng, gắn với không gian di sản Hội An - Cù Lao Chàm - Mỹ Sơn. Điện Bàn được định hướng phát triển theo mô hình đô thị sinh thái hiện đại, tăng cường liên kết với Đà Nẵng và Hội An, đồng thời khai thác tiềm năng kinh tế biển, dịch vụ, thương mại và công nghiệp văn hóa.

Bên cạnh đó, hệ thống 26 đô thị loại III được quy hoạch nhằm hỗ trợ phát triển kinh tế, dịch vụ, công nghiệp, du lịch và nhà ở; tăng cường liên kết giữa các đô thị với khu vực nông thôn.

Bảo tồn di sản trở thành một phần quan trọng trong quy hoạch

Một nội dung đáng chú ý là việc kết hợp bảo tồn di sản văn hóa với phát triển du lịch và tổ chức không gian đô thị. Quy hoạch đặt ra yêu cầu gìn giữ cấu trúc đô thị cổ Hội An, kiến trúc truyền thống, không gian thương cảng và cảnh quan ven sông Hoài; đồng thời kiểm soát chiều cao, mật độ xây dựng và kiến trúc công trình trong khu vực di sản, vùng đệm.

Đối với Mỹ Sơn, định hướng tập trung bảo vệ quần thể kiến trúc Chăm Pa, cảnh quan thung lũng và hệ sinh thái rừng bao quanh khu đền tháp. Việc xây dựng mới và phát triển du lịch cần được kiểm soát để hạn chế tác động đến giá trị khảo cổ, lịch sử và văn hóa.

Các không gian văn hóa cộng đồng, làng nghề và kiến trúc truyền thống như văn hóa Cơ Tu ở Tây Giang, Đông Giang; làng rau Trà Quế; làng gốm Thanh Hà; làng cổ Lộc Yên, Túy Loan và Phong Nam cũng được đưa vào định hướng bảo tồn.

Cùng với di sản văn hóa, các khu vực sinh thái quan trọng như bán đảo Sơn Trà, đèo Hải Vân - Hải Vân Quan, Ngũ Hành Sơn và hệ thống hồ tự nhiên được định hướng bảo vệ cảnh quan, hệ sinh thái và đa dạng sinh học. Hoạt động du lịch tại những khu vực nhạy cảm cần gắn với yêu cầu bảo tồn và kiểm soát xây dựng.

Kết nối các không gian du lịch, mở rộng liên kết vùng

Quy hoạch xác định ba không gian du lịch chính, gồm các khu du lịch sinh thái gắn với Sơn Trà, Cù Lao Chàm và Bà Nà; không gian du lịch văn hóa - di sản Hội An, Mỹ Sơn cùng hệ thống di tích Chăm và di tích lịch sử cách mạng; không gian du lịch biển, vịnh với các khu đô thị nghỉ dưỡng và dịch vụ ven biển phía Đông.

Định hướng cũng đề cập việc phát triển tuyến kết nối trung tâm Đà Nẵng với Hội An, Mỹ Sơn, Bà Nà, Đông Giang, Tây Giang và các khu du lịch sinh thái phía Tây. Qua đó, các giá trị văn hóa, lịch sử và cảnh quan tự nhiên có điều kiện được kết nối trong những hành trình du lịch liên vùng.

Về kinh tế, cảng biển Liên Chiểu được định hướng giữ vai trò cửa ngõ logistics quốc tế, kết nối với khu thương mại tự do, khu công nghệ cao và hành lang kinh tế Đông - Tây. Khu kinh tế mở Chu Lai, khu công nghệ thông tin tập trung, khu kinh tế cửa khẩu Nam Giang cùng các khu công nghiệp cũng nằm trong hệ thống chức năng phát triển được quy hoạch.

Đối với khu vực miền núi phía Tây, định hướng phát triển chú trọng nông nghiệp công nghệ cao, vùng dược liệu dưới tán rừng, chế biến sâu và chuỗi giá trị sâm Ngọc Linh, kết hợp bảo vệ nguồn nước, đa dạng sinh học và phát triển du lịch sinh thái cộng đồng.

Đặc khu Hoàng Sa được xác định có ý nghĩa quan trọng về chính trị, quốc phòng và an ninh. Việc tổ chức không gian phát triển tại đây gắn với nhiệm vụ bảo vệ, thực thi chủ quyền biển đảo của Việt Nam, bảo tồn hệ sinh thái biển và nghiên cứu khoa học biển.

Với tầm nhìn đến năm 2075, quy hoạch chung đặt ra định hướng phát triển Đà Nẵng theo hướng kết hợp giữa hiện đại hóa đô thị, mở rộng các động lực kinh tế và bảo tồn những giá trị văn hóa, lịch sử, sinh thái đặc trưng. Hiệu quả thực hiện sẽ phụ thuộc vào quá trình triển khai, sự phối hợp giữa các cấp, ngành và khả năng cân bằng giữa phát triển kinh tế với gìn giữ tài nguyên, di sản cho các thế hệ tương lai.