Lương y Trần Xuân Toàn - Người thầy thuốc giữ tâm sáng, hết lòng vì sức khỏe cộng đồng

Giữ nghề bằng tâm, vun nghề bằng trí

Nếu gọi là cơ duyên đến với nghề, Lương y Trần Xuân Toàn cho rằng như vậy vẫn chưa đủ, bởi với ông, nghề y đã bén rễ từ thuở ấu thơ - khi còn là cậu bé lớn lên giữa vùng quê Quảng Trạch (Quảng Bình cũ) nghèo khó, nơi người dân chỉ biết trông cậy vào những thầy lang trong làng mỗi khi ốm đau.

Ông kể, bà ngoại ông là người thầy thuốc có uy tín, thường giúp dân chữa bệnh bằng những vị thuốc tự trồng trong vườn. Mỗi khi có người đến nhà, bà lại gọi ông phụ những việc nhỏ như coi nồi thuốc hay cất nong phơi thuốc khi trời mưa.

“Những việc tưởng chừng giản đơn ấy lại giúp tôi quen với mùi thuốc, thuộc tên từng loại lá, và tình yêu nghề cũng bắt đầu từ đó”, ông nhớ lại.

Một lần, khi còn chưa đến tuổi đi học, trong lúc chăn bò trên đê làng Cốn Vượn, ông tình cờ cứu sống một người phụ nữ bị ngất trên đường bằng cách chích huyệt Nhân trung - điều mà ông từng thấy bà ngoại làm. Hành động vô thức ấy trở thành bước ngoặt khiến ông nhận ra sức mạnh kỳ diệu của nghề y. Từ đó, ông nuôi khát vọng trở thành thầy thuốc thực thụ, để không ai phải bất lực trước nỗi đau của người khác.

Sau những năm tháng trong quân ngũ, người lính Trần Xuân Toàn trở về đời thường với khát vọng cống hiến không ngừng. Ông từng đảm nhiệm nhiều vị trí trong ngành Công an, Công đoàn, Lao động - Thương binh và Xã hội, rồi trở thành lãnh đạo doanh nghiệp tư nhân Vườn Thương tại Đà Lạt - nơi ông phát huy khả năng nghiên cứu, tổ chức và phát triển dược liệu.

Từ sự hợp tác với các anh em trong hội doanh nhân, doanh nghiệp, ông cho ra đời hai thương phẩm Rượu sâm Ngọc Linh và Rượu nấm Linh Chi mang thương hiệu Vườn Thương. Cũng trong thời gian này, với sự hỗ trợ của Hội Dược liệu Việt Nam và tỉnh Lâm Đồng, ông đã sưu tầm, bảo tồn hàng trăm loài cây thuốc quý, làm nền tảng cho những nghiên cứu y học cổ truyền sau này.

Phương pháp trị liệu độc đáo - kết tinh giữa tri thức, kinh nghiệm và lòng nhân ái

Trong giới y học cổ truyền, Lương y Trần Xuân Toàn được biết đến như một trong số ít người kiên trì nghiên cứu và sáng tạo phương pháp chích lể khai thông hệ thống tuần hoàn khí huyết, kết hợp kỹ thuật châm cứu “ám khí” - liệu pháp trị liệu đòi hỏi sự chuẩn xác cao và hiểu biết sâu rộng về huyệt đạo, cơ chế lưu thông khí huyết trong cơ thể.

Phương pháp này đã được Viện Nghiên cứu các bài thuốc dân tộc Việt Nam cùng Viện Phát triển Văn hóa và Chăm sóc Sức khỏe Cộng đồng chứng nhận là “Phương pháp chữa bệnh độc đáo bằng y học cổ truyền”; đồng thời, hai đơn vị này cũng đã công nhận và bảo tồn bài thuốc chữa thống phong - gout do ông nghiên cứu. Đây được xem là đóng góp tiêu biểu cho kho tàng y học dân tộc Việt Nam.

Theo Lương y Toàn, điều cốt lõi trong trị liệu là “khơi thông khí huyết để khơi dậy cơ chế tự phục hồi của cơ thể”. Ông lý giải rằng: “Y văn cổ có câu ‘thông bất thống, thống bất thông’ - khi khí huyết lưu thông thì cơ thể không đau. Châm cứu, chích lể đúng huyệt không chỉ giảm triệu chứng mà còn đánh thức khả năng tự điều chỉnh, giúp cơ thể tự chữa lành mà không lệ thuộc vào thuốc.”

Điểm đặc biệt trong phương pháp của ông là sự kết hợp hài hòa giữa y học cổ truyền và kiến thức y học hiện đại, ứng dụng cơ chế hoạt động của hệ thần kinh để tăng hiệu quả điều trị. Liệu pháp này được áp dụng cho nhiều bệnh lý mạn tính như đau nhức xương khớp, thoái hóa cột sống, thần kinh tọa, mất ngủ, rối loạn tiền đình hay các chứng bệnh sau COVID-19.

Hiện nay, rất nhiều bệnh nhân ở các tỉnh, có nơi cách xa tới hàng trăm, hàng nghìn ki-lô-mét, lặn lội tới gặp Lương y Toàn để được điều trị, thoát khỏi những căn bệnh như: đau đầu, mất ngủ, rối loạn tiền đình, huyết áp, ung thư, trĩ, đau xương khớp…

Với nhiều bài thuốc quý cùng những phương pháp chữa bệnh độc đáo mà không cần dùng đến thuốc, Lương y Trần Xuân Toàn không giữ bí mật làm “bảo bối” riêng cho mình. Bất cứ ai theo học ông, chỉ cần nhuần nhuyễn 4 chữ “Khí – Huyết – Hàn – Nhiệt” thì hầu như bệnh nào cũng có thể tìm được hướng chữa trị phù hợp.

Cho dù luôn khiêm tốn tự nhận mình chưa cống hiến được nhiều cho cộng đồng, nhưng hiệu quả từ phương pháp chữa bệnh của ông đã mang niềm vui tới rất nhiều người. Với ông, “mọi danh hiệu chỉ là sự ghi nhận nhỏ bé cho một hành trình lớn – hành trình chữa bệnh, cứu người và giữ nghề truyền thống”.

Trọn vẹn y đức – hết lòng vì an sinh xã hội

Không chỉ là người giỏi nghề, Lương y Trần Xuân Toàn còn là tấm gương về lòng nhân ái và tinh thần an sinh xã hội. Trong nhiều năm qua, ông cùng cộng sự thường xuyên tổ chức các chương trình khám, chữa bệnh và phát thuốc miễn phí, đặc biệt tại những vùng còn thiếu điều kiện y tế. Đồng thời, ông còn trực tiếp hướng dẫn người dân cách nhận biết dược liệu thật – giả, sử dụng thuốc Nam đúng cách và tập dưỡng sinh điều hòa khí huyết để nâng cao sức khỏe chủ động.

Ngoài hoạt động thiện nguyện, ông cũng nhiều lần chia sẻ những trăn trở về chính sách an sinh cho người làm nghề y học cổ truyền. Theo ông, những thầy thuốc Đông y chân chính cần được hưởng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm nghề nghiệp và có cơ chế đào tạo, cấp phép rõ ràng để yên tâm hành nghề, tiếp tục gìn giữ di sản tri thức của cha ông.

Nói về kế hoạch trong thời gian tới, ông mong muốn xây dựng Trung tâm phát huy và ứng dụng các phương pháp điều trị bằng y học cổ truyền, đặc biệt là phát triển bài thuốc chữa bệnh thống phong – gout đã được bảo tồn. Tại đây, ông dự định mở lớp dạy nghề truyền lại cho thế hệ sau và tổ chức nuôi trồng cây thuốc làm nguyên liệu cho bài thuốc. Ông kỳ vọng sẽ nhận được sự quan tâm của các cấp chính quyền, sự đồng hành của đồng nghiệp để những phương pháp trị liệu cổ truyền được lan tỏa sâu rộng, giúp người bệnh tiếp cận dịch vụ y tế với chi phí thấp hơn và hiệu quả cao hơn.

Hành trình của Lương y Trần Xuân Toàn là câu chuyện đẹp về người thầy thuốc mang trong mình sứ mệnh và niềm tin nhân ái. Từ ký ức tuổi thơ bên bà ngoại đến những ngày miệt mài khám, chữa bệnh và dạy nghề cho lớp trẻ, ông luôn giữ cho mình tinh thần “lương y như từ mẫu”, coi việc chữa bệnh cứu người là mục tiêu suốt đời.

Những danh hiệu, chứng nhận hay phần thưởng chỉ là điểm dừng nhỏ trên con đường dài của một người đặt trái tim vào từng thang thuốc và từng nụ cười của bệnh nhân.

Giữa dòng chảy hiện đại, Lương y Trần Xuân Toàn vẫn chọn cách bước đi chậm rãi, lặng lẽ giữ ngọn lửa của nghề y dân tộc. Ngọn lửa ấy không chỉ sưởi ấm những người bệnh, mà còn thắp sáng niềm tin rằng:

“Khi con người sống bằng tâm sáng, thì mỗi hành động nhỏ cũng có thể hóa thành phép chữa lành lớn.”