
Phóng viên: Ông có thể cho biết những kết quả nổi bật mà Đức Nhân đã thu được trong chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng NTM?
Ông Hoàng Xuân Việt: Tuy bước vào thực hiện xây dựng NTM trong bối cảnh muôn vàn khó khăn thách thức, nhưng xác định đây là một “cuộc cách mạng” có ý nghĩa quyết định làm “thay đổi vận mệnh” xã nhà cho nên cấp uỷ Đảng, chính quyền và nhân dân hết sức quan tâm và đã nhanh chóng “nhập cuộc” một cách đồng bộ, quyết liệt.
Đức Nhân đã huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, tập trung mọi nguồn lực trong nhân dân, đẩy mạnh thu hút các nguồn vốn đầu tư, xây dựng kết cấu hạ tầng nông thôn, đẩy mạnh sản xuất nâng cao đời sống nhân dân. Trong đó, chú trọng vận động nhân dân tích cực tham gia thực hiện các tiêu chí nâng cao thu nhập phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo; chú trọng đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, đặc biệt là đường giao thông nông thôn và các công trình hạ tầng cơ sở khác.
Được sự chỉ đạo của cấp ủy Đảng, chính quyền, sự hưởng ứng tích cực của các ban ngành, các tổ chức đoàn thể từ xã đến thôn xóm, các doanh nghiệp và sự nỗ lực của nhân dân xã nhà nên xã đã đạt được nhiều kết quả trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội. Với kết quả đạt được toàn diện trên các lĩnh vực, Đức Nhân đã cán đích NTM trong niềm vui và tự hào của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân.
Phóng viên: Ông có thể nói rõ hơn những thay đổi thực tế của địa phương sau khi đạt chuẩn về NTM?
Ông Hoàng Xuân Việt: Trước khi thực hiện chương trình xây dựng NTM, đời sống của người dân khu vực nông thôn còn nhiều khó khăn, mức hưởng thụ về vật chất và tinh thần còn thấp, tỷ lệ hộ nghèo còn cao, sản xuất nông nghiệp phát triển chậm. Ngoài ra, hệ thống cơ sở hạ tầng thiếu đồng bộ. Cơ sở vật chất trường học, trạm y tế, văn hóa còn yếu kém, thiếu trang thiết bị nên chưa đáp ứng tốt nhu cầu học tập, chăm sóc sức khỏe, sinh hoạt và hưởng thụ văn hóa của nhân dân.
Kể từ khi triển khai thực hiện cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng NTM” Đức Nhân đã thu được những kết quả đáng tự hào, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội của địa phương; từng bước cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, tăng cường củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Cụ thể là các tổ chức đoàn thể đã triển khai và nhân rộng nhiều mô hình giảm nghèo có hiệu quả như mô hình tổ chức hỗ trợ, giúp đỡ hộ nghèo thoát nghèo của hội Liên hiệp phụ nữ xã… Trong nhiều năm qua, tỷ lệ hộ nghèo đã giảm đáng kể. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giai đoạn 2016 - 2020 là 2,73%. Tốc độ phát triển các ngành nghề tăng, kéo theo lao động việc làm trong nhân dân được giải quyết tốt và thu nhập của người dân từ đó tăng lên đáng kể.
Các trục đường xã, liên xã, đường thôn, liên thôn, đường ngõ xóm, đường trục chính nội đồng đều đạt chuẩn. Cơ sở vật chất giáo dục, y tế đều được đầu tư xây dựng khang trang, vững chắc đảm bảo chất lượng dạy học và khám chữa bệnh. Đến nay, từ những kết quả đã đạt được trên các lĩnh vực, người dân càng tin tưởng và có động lực hơn để tiếp tục đoàn kết chung tay xây dựng quê hương Đức Nhân ngày càng giàu đẹp.
PV: Trong quá trình thực hiện chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng NTM, từ thực tiễn thực hiện, theo ông “khâu” nào là mấu chốt quan trọng dẫn đến thành công?
Ông Hoàng Xuân Việt: Chúng tôi cho rằng, xây dựng NTM là một cuộc cách mạng to lớn và lâu dài, trong đó không chỉ là hành động của hệ thống chính trị mà lực lượng cốt cán, quan trọng, tiên quyết đến sự thành bại là nhân dân. Ra đường lối chỉ đạo mà không thuận lòng dân, dân không hưởng ứng thực hiện thì cũng không làm gì được. Vì vậy, ngay từ đầu, chúng tôi xác định dân vận khéo là một trong những yếu tố quyết định sự thành công trong thực hiện xây dựng NTM.
Ý thức được điều đó, đội ngũ cán bộ làm công tác dân vận thường xuyên được kiện toàn và đổi mới các nội dung công tác tuyên truyền theo hướng gần dân, sát dân, lắng nghe, nắm bắt kịp thời tâm tư, nguyện vọng chính đáng của nhân dân để có biện pháp giúp đỡ phù hợp. Các ban, ngành, MTTQ và các đoàn thể ở Đức Nhân có những cách vận động cụ thể, như: Nông dân tham gia sản xuất, kinh doanh, làm kinh tế giỏi; phụ nữ tích cực học tập, lao động, sáng tạo, xây dựng gia đình hạnh phúc; hội viên cựu chiến binh tiếp tục đẩy mạnh phong trào thi đua “Cựu chiến binh gương mẫu, chung sức xây dựng NTM”; đoàn viên, thanh niên xung kích đi đầu trong phong trào lập thân, lập nghiệp, tích cực tham gia hưởng ứng các phong trào phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương...
Do làm tốt công tác tuyên truyền, vận động và thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra”, chương trình xây dựng NTM ở xã Đức Nhân được nhân dân đồng tình hưởng ứng. Có thể khẳng định, phong trào thi đua “dân vận khéo” ở xã Đức Nhân đã khơi dậy tinh thần lao động cần cù, sáng tạo của nhân dân, góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, huy động tiềm năng, lợi thế của địa phương để phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng NTM.
Phát huy những kết quả đạt được, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Đức Nhân đoàn kết một lòng, nỗ lực khắc phục khó khăn, tích cực thi đua lao động sản xuất, phấn đấu duy trì và nâng cao chất lượng các tiêu chí NTM.
Có thể thấy, qua thời gian thực hiện xây dựng NTM, ngoài những đổi thay rõ nét về cơ sở hạ tầng, phát triển kinh tế địa phương, thì cái được lớn nhất là sự thay đổi về tư duy, nhận thức của cán bộ và nhân dân. Từ chỗ trông chờ vào sự đầu tư của Nhà nước, người dân đã đoàn kết, tự giác tham gia đóng góp công sức, của cải, vật chất, góp phần làm thay đổi đời sống của bản thân, gia đình và cộng đồng.

Phóng viên: Có phải về đích NTM là có thể coi đã hoàn thành xây dựng kinh tế - xã hội xã nhà hay không, thưa ông?
Ông Hoàng Xuân Việt: Tuy đã hoàn thành các tiêu chí, được công nhận là xã đạt chuẩn NTM. Tuy nhiên, không phải tạo bề mặt để được công nhận để lấy thành tích là xong; mà xây dựng NTM phải thực hiện thường xuyên và lâu dài nhằm tiếp tục củng cố các tiêu chí, tiếp tục nâng cao chất lượng cuộc sống người dân.
Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng NTM có 19 tiêu chí, trong đó, có nhóm tiêu chí cứng như giao thông, thủy lợi, điện thì chỉ cần Nhà nước hỗ trợ đầu tư nguồn vốn, kết hợp với đóng góp vật chất, công sức của nhân dân sẽ thực hiện được. Khi đã hoàn thành, các tiêu chí này khá ổn định. Bên cạnh đó cũng có những tiêu chí dễ biến động như an ninh - trật tự xã hội, môi trường, tỷ lệ hộ nghèo, thu nhập, việc làm là những tiêu chí khi thực hiện khá gian nan và khó giữ vững. Cụ thể như tiêu chí về an ninh trật tự, yêu cầu trên địa bàn phải thực hiện tốt được việc phòng ngừa tội phạm, tai nạn giao thông, tệ nạn xã hội, không để xảy ra trọng án, không có tụ điểm truyền đạo trái phép, khiếu kiện kéo dài.
Tuy nhiên, việc thực hiện không hề dễ dàng, trong xã chỉ cần xảy ra một vụ trọng án hay tai nạn giao thông nghiêm trọng cũng như phát sinh tệ nạn xã hội thì sẽ không được công nhận.
Văn hóa cũng là tiêu chí dễ biến động bởi tiêu chuẩn của làng văn hóa quy định, thôn, tổ dân phố không có người vi phạm pháp luật hay không có người sinh con thứ ba vượt quá quy định mới được công nhận. Tiêu chí thu nhập, hộ nghèo cũng khiến địa phương gặp khó để giữ chuẩn, bởi Đức Nhân là xã thuần nông, thu nhập của người dân phụ thuộc phần lớn vào sản xuất nông nghiệp, trong khi đó thời tiết khí hậu ngày càng khắc nghiệt và khó lường, mất mùa rất dễ xảy ra. Bên cạnh đó, với phương thức sản xuất còn khá manh mún, chưa có sự liên kết trong việc tiêu thụ, giá cả thị trường bấp bênh thì mức thu nhập bình quân khó có thể đuổi kịp những điều chỉnh, thay đổi chuẩn theo từng năm như hiện nay. Tiêu chí môi trường cũng là tiêu chí khó duy trì, đòi hỏi nâng cao ý thực người dân trong sinh hoạt, chăn nuôi, tiêu chí này phụ thuộc vào ý thức người dân rất lớn.
Trước những thách thức đó, chính quyền xã luôn xác định xây dựng NTM là quá trình thường xuyên, liên tục chứ không phải công nhận xong là kết thúc. Vì vậy, sau khi được công nhận, xã đã triển khai nhiều giải pháp nhằm giữ vững và nâng cao các tiêu chí. Sau khi đạt chuẩn, các nguồn hỗ trợ gần như không còn nên đa phần xã phải dựa vào nguồn vốn huy động tại chỗ để thực hiện. Điều đáng nói là yêu cầu của tiêu chí NTM có xu hướng cao hơn trước. Do đó, nguy cơ "rớt" chuẩn là rất cao, càng cần sự nỗ lực của cấp ủy, chính quyền và người dân địa phương.
9 tháng đầu năm 2018 đã đi qua, những kết quả đạt được là thiết thực trong việc nâng cao chất lượng đời sống nông thôn. Đó sẽ là động lực, là bàn đạp để chúng tôi tiếp tục thực hiện tốt nhiệm vụ trước mắt và lâu dài.
Phóng viên: Xin chân thành cảm ơn ông!
Hoàng Trọng Hải
(Thực hiện)